بدهی ۱.۲ میلیارد یورویی؛ سد راه آرامش بازار برنج
برگزاری نشست خبری انجمن با استقبال رسانهها
به گزارش روابط عمومی انجمن، نشست خبری انجمن واردکنندگان برنج ایران صبح امروز سوم دی ماه 1404 با حضور «مجیدرضا خاکی» دبیر انجمن و «شجاع برزگر» عضو هیئتمدیره، در محل اتاق بازرگانی برگزار شد. خروجی اصلی این نشست یک هشدار صریح و جدی به دولت بود؛ به طوری که مدیران انجمن تأکید کردند بدون تخصیص فوری ارز، بازار دومین کالای استراتژیک کشور به زودی از کنترل خارج خواهد شد.
بدهی سنگین و بحران اعتبار بینالمللی
مجیدرضا خاکی، دبیر انجمن، ریشه اصلی نوسانات شدید قیمت را انباشت معوقات ارزی دانست و فاش کرد که بدهی ارزی واردات برنج هماکنون به بیش از ۱.۲ میلیارد یورو رسیده است. وی هشدار داد که این وضعیت، اعتبار تجار ایرانی را نزد تأمینکنندگان خارجی به کلی نابود کرده و ایران را در سطح جهانی به یک بازار پرریسک تبدیل نموده است. در همین راستا، شجاع برزگر با اشاره به تغییر رفتار فروشندگان خارجی تصریح کرد که اکنون تأمینکنندگان هندی و پاکستانی دیگر حاضر به بارگیری مستقیم به مقصد بنادر ایران نیستند و کالا را صرفاً در بنادری مانند جبلعلی تحویل میدهند؛ موضوعی که منجر به تحمیل ۵۰ تا ۶۰ دلار هزینه اضافی در هر تن شده و عملاً راه را برای خروج غیررسمی ارز از کشور هموار کرده است.
سقوط آزاد آمار خروج کالا از گمرک و خطر نابودی شرکتها
برزگر با ارائه آمار مستند از روند نگرانکننده کاهش عرضه، اظهار داشت که میزان خروج برنج از گمرکات از ۱۷۳ هزار تن در اردیبهشتماه به حدود ۵۰ هزار تن در ماههای اخیر سقوط کرده است، در حالی که برای عبور از پیک مصرف ماه رمضان، ترخیص حداقل ۶۰۰ هزار تن برنج تا پایان سال یک ضرورت حیاتی است. این عضو هیئتمدیره همچنین به وضعیت بحرانی ۱۲۰ شرکت عضو انجمن اشاره کرد و افزود که شرکتهای کوچک با توان مالی محدود در آستانه نابودی کامل قرار گرفتهاند؛ چراکه برای مثال شرکتی با سهمیه ۱۰۰۰ تنی، اکنون یک میلیون دلار از دولت طلبکار است و پس از ۱۰ ماه انتظار برای دریافت ارز، دیگر توان ادامه فعالیت ندارد.
انتقاد از تصمیمات اشتباه مدیریتی و افزایش مالیات
مسئولان انجمن دو عامل کلیدی دیگر را محرک گرانیهای اخیر معرفی کردند. از یک سو، افزایش مالیات بر ارزش افزوده از ۱ درصد به ۱۰ درصد شوک قیمتی بزرگی به بازار وارد کرده و از سوی دیگر، مداخلات دولتی و الزام تحویل کالا به شرکت بازرگانی دولتی (GTC) از شهریورماه، اختیار بازار را از واردکنندگان سلب نموده است. برزگر در این خصوص با انتقاد از شیوه تنظیم بازار گفت که واردکنندگان کالا را با قیمت مصوب ۵۰ هزار تومانی به GTC تحویل دادند، اما همان کالا در بازار با قیمت ۱۲۴ هزار تومان به دست مصرفکننده رسید که نشاندهنده ناکارآمدی این سیاستهاست.
نقشه راه نجات بازار برنج
در پایان این نشست، انجمن واردکنندگان برنج تضمین داد که در صورت تحقق راهکارهای پیشنهادی، ثبات به بازار بازگردد. این راهکارها شامل پرداخت فوری معوقات ارزی به جای پیشنهاد ناکارآمد پرداخت مابهالتفاوت ریالی، تخصیص ۳۰۰ میلیون دلار ارز تالار دوم برای ترخیص کالاهای دپو شده، لغو مالیات ۱۰ درصدی و بازگشت به نرخ ۱ درصد، و در نهایت حذف سهمیهبندی و محدودیتهای فصلی برای رقابتی شدن فضای تجارت است. دبیر انجمن در جمعبندی نهایی مجدداً تأکید کرد که تا مشکل معوقات ارزی و به تبع آن چالش عرضه حل نشود، هیچ سیاست تنظیمی و دستوری در سطح بازار اثرگذار نخواهد بود.